Terug naar alle uitwerkingen van Digitale geletterdheid

Bouwsteen: DG6.1 - Participatie in de platformeconomie

Fase 1 (onderbouw primair onderwijs)

Inleiding

Vanaf jonge leeftijd zien leerlingen in de directe omgeving de toepassing van verschillende digitale betaalwijzen en betaalmiddelen. In deze fase krijgen leerlingen basiskennis over de verschillende mogelijkheden die technologie biedt bij delen, kopen en verkopen.

Het concept 'platform' heeft een belangrijke positie. Als deelnemer aan een digitaal platform ben je zowel consument als producent. Daarom is er aandacht voor interactiviteit tussen de rollen van producenten (verkopers, bijdragers) en consumenten (kopers, kijkers).

Kennis en vaardigheden

Leerlingen leren:

  • hoe je met digitale technologie iets kunt kopen en verkopen;
  • dat er verschillende digitale betaalwijzen en betaalmiddelen zijn en dat deze methodes voortdurend aan vernieuwing onderhevig zijn;
  • dat je kunt deelnemen aan een digitaal platform;
  • dat je data achterlaat op het moment dat je deelneemt aan een digitaal platform;
  • over de risico's die verbonden zijn aan deelname aan een digitaal platform.

Fase 2 (bovenbouw primair onderwijs)

Inleiding

In deze fase leren leerlingen hoe je als consument en producent bewust en actief kunt deelnemen aan de digitale platforms. Digitale platforms hebben verschillende functies in het persoonlijk leven en in de samenleving.

Er is aandacht voor de prijs die je betaalt voor 'gratis' toepassingen (bijvoorbeeld het gebruik van sociale media en games). Data die je produceert in verschillende platforms, kunnen door derden worden gebruikt met commerciële doeleinden.

Kennis en vaardigheden

Leerlingen leren:

  • dat digitale technologie het mogelijk maakt om wereldwijd te delen en te handelen;
  • over het gebruik van digitale betaalwijzen en zijn zich ervan bewust dat deze aan verandering onderhevig zijn;
  • dat je als deelnemer in een digitaal platform data genereert die gebruikt kunnen worden voor commerciële doeleinden en voor verbetering van dienstverlening;
  • bewust en kritisch om te gaan met hun gedrag in de digitale wereld en maatregelen te nemen om ongewenst gebruik en misbruik van hun data te voorkomen;
  • dat platforms invloed hebben op de economie en de samenleving en over de verschillende technieken die hierbij gebruikt worden;
  • dat deelnemers aan digitale platforms de waarde van producten kunnen beïnvloeden, waardoor je zowel consument als producent bent.

Fase 3 (onderbouw voortgezet onderwijs)

Inleiding

In deze fase leren leerlingen dat digitale platforms door digitale technologie processen efficiënter kunnen inrichten en daardoor de dienstverlening af kunnen stemmen op de wensen van consumenten. Digitale platforms hebben een functie als schakel tussen verschillende deelnemers, bijvoorbeeld in matchmaking of kennisdeling.

Leerlingen leren deze kennis creatief in te zetten om de eigen kansen als consument en producent op digitale platforms te vergroten. Een wendbare houding ten opzichte van innovaties maakt het mogelijk om de eigen weerbaarheid op digitale platforms in stand te houden.

Kennis en vaardigheden

Leerlingen leren:

  • dat digitale platforms het voor iedereen mogelijk maken om te ondernemen, doordat direct contact tussen producent/aanbieder en klant/afnemer mogelijk is;
  • over de mogelijkheden van crowdfunding, crowdsourcing en open source-modellen;
  • dat digitale technologie ook een economie creëert waarbij zaken als aandacht, waardering en reputatie als beloning ervaren worden;
  • over het gebruik, de voordelen, nadelen en risico's van digitale (alternatieve) betaalmiddelen en betaalwijzen;
  • actief en kritisch om te gaan met de mogelijkheden en risico's die de digitale platformeconomie biedt;
  • hoe digitale innovaties een belangrijke rol spelen in de snel veranderende digitale economie;
  • dat de digitale economie mogelijkheden biedt voor studie- en beroepskeuze;
  • bewust en kritisch na te denken over gevolgen van de digitale economie, nu en in de toekomst, en over de waarde die deze hebben voor het belang en welzijn van de mens en voor de samenleving.

Aanbevelingen bovenbouw voortgezet onderwijs

  • Besteed aandacht aan de rol van ethiek in de platformeconomie, gerelateerd aan filosofische thema's als 'macht' en 'waarde'.
  • Besteed aandacht aan de manier waarop data worden omgezet in financiële en economische waarde.
  • Besteed aandacht aan de verhoudingen tussen data en macht.
  • Besteed aandacht aan de manier waarop innovatie met digitale technologie veranderingen in de arbeidsmarkt veroorzaakt.
  • Besteed aandacht aan het doorgronden van digitale verdienmodellen en hoe deze gebruikt worden om een product in de markt te zetten.
  • Besteed aandacht aan de werking en waarde van alternatieve (digitale) valuta.
  • Besteed aandacht aan de rol van crowdfunding in digitale marketing en hoe je jezelf als producent hiermee kunt profileren.
  • Besteed aandacht aan de verschillen in digitale platforms; platforms die een intermediaire (met tussenkomst van bedrijf) en dis-intermediaire (direct contact tussen verkoper en koper) functie hebben.
  • Havo/vwo: besteed aandacht aan de invloed die nieuwe (digitale) valuta kunnen hebben op de economie.
  • Havo/vwo: besteed aandacht aan de concentratie van (online) macht en de machtspositie van grote platforms.
  • Vmbo: verbreed de kennis en vaardigheden die in voorgaande fase worden aangeboden, zodat de leerlingen een betere aansluiting hebben op studie en beroep.

Onderdeel van Grote Opdracht(en)

Samenhangende bouwstenen

Op de hoogte blijven?

Meld je nu aan en blijf op de hoogte van de laatste ontwikkelingen en het laatste nieuws rondom het landelijk curriculum.