Terug naar alle uitwerkingen van Mens & Maatschappij

Bouwsteen: MM08.1 - Globalisering

Samenlevingen zijn steeds meer afhankelijk van elkaar geworden. Internationale handel, migratiestromen, culturele uitwisseling en ecologische vraagstukken hebben grote invloed op maatschappijen.
Globalisering is het proces van uitbreiding en intensivering van contacten en wederzijdse afhankelijkheden over zeer grote afstanden en over landsgrenzen heen op economisch, juridisch, politiek, sociaal-cultureel, demografisch, technologisch en ecologisch gebied. Dit maakt globalisering tot een zeer complex verschijnsel.
Binnen het leergebied Mens & Maatschappij leren leerlingen hoe maatschappijen (internationaal) verbonden zijn met andere maatschappijen en hoe de verbondenheid steeds (sterk) aan verandering onderhevig is. Leerlingen leren over de wereldgeschiedenis en over relaties en interacties op verschillende schaalniveaus evenals over (internationale) politieke samenwerking en handelsrelaties.
Voor de leerling is het belangrijk om te leren hoe hij zich verhoudt tot ‘het andere en het vreemde’ en welke waarde het ‘eigene’ daarbij heeft. Hoe moet hij omgaan met (mondiale) ontwikkelingen die zo groot zijn dat niemand er richting aan kan geven? Het roept ook op tot persoonlijke afwegingen en stellingname (bijvoorbeeld: moeten of kunnen we samenwerken met landen die hele andere waarden en normen hebben?).

Fase 1 (onderbouw primair onderwijs)

Leerlingen leren dat de wereld om hen heen veel groter is dan ze kunnen waarnemen. Voor tal van behoeften zijn zij afhankelijk van beslissingen van andere mensen die ze niet direct kennen.

Kennis en/of vaardigheden

Leerlingen leren:

  • hoe ze verbonden zijn met mensen uit andere delen van de wereld, bijvoorbeeld via de producten die hun ouders kopen en het eten dat zij eten;
  • hoe klasgenoten en andere mensen in Nederland verbonden zijn met andere delen van de wereld, bijvoorbeeld vakantie en familiebanden.

Fase 2 (bovenbouw primair onderwijs)

Leerlingen leren over internationale verwevenheid. Verscheidene processen zorgen voor het bestaan van wereldwijde netwerken. De gevolgen hiervan zijn deels zichtbaar in de directe leefomgeving.

Kennis en/of vaardigheden

Leerlingen leren:

  • over verschillende manieren waarop ze verbonden zijn met mensen uit andere delen van de wereld: productie, consumptie, cultuur en media;
  • op welke manieren zij zelf, klasgenoten en andere mensen in Nederland verbonden zijn met andere delen van de wereld door vakantie, migratie, familiebanden en/of de taal/talen die ze spreken en leren;
  • over multinationale ondernemingen en internationale organisaties, die het leven hier en elders bedoeld en onbedoeld beïnvloeden;
  • over de bevolkingssamenstelling van hun dorp, wijk, stad en het land, en hoe deze o.a. door migratie veranderd is.

Fase 3 (onderbouw voortgezet onderwijs)

Leerlingen leren dat verschillende groepen in de wereld voor- en nadelen van globalisering ondervinden; dat er voor de toekomst risico's en kansen aan verbonden zijn; dat globalisering tegenkrachten oproept.

Kennis en/of vaardigheden

Leerlingen leren:

  • hoe mensen uit alle delen van de wereld met elkaar verbonden zijn: productie, consumptie, dienstverlening, cultuur en media, politiek, technologie, ecologie en risico's;
  • over de voor- en nadelen van internationale arbeidsdeling op economisch, sociaal en ecologisch gebied;
  • over historische achtergronden van het huidige proces van globalisering, zoals kolonialisme, de industriële revolutie, imperialisme, dekolonisatie;
  • over het lidmaatschap van Nederland van de EU en de VN en wat dit betekent voor economie en politieke besluitvorming;
  • over de bevolkingssamenstelling van Nederland en migratiebewegingen wereldwijd, en hoe dit bijdraagt aan wederzijdse beïnvloeding en afhankelijkheid;
  • over de sociale en economische gevolgen van globalisering en hoe het leidt tot vervreemding en ongelijkheid. Wat weer polarisering en tegenreacties, zoals regionalisering en nationalisme tot gevolg heeft.

Onderdeel van Grote Opdracht(en)

Samenhangende bouwstenen

Op de hoogte blijven?

Meld je nu aan en blijf op de hoogte van de laatste ontwikkelingen en het laatste nieuws rondom het landelijk curriculum.